Duurzamer diervoeder door data over nutriëntwaarden en footprint van reststromen

Welke bijproducten (reststromen) uit de humane voedingsindustrie zijn geschikt voor diervoeder? Wat zijn de nutriëntwaarden? En met hoeveel verlagen deze ingrediënten de CO₂ footprint van het diervoeder? Schothorst Feed Research (SFR) onderzoekt dit en maakt data inzichtelijk. Naast het bepalen van de nutriëntwaarden van grondstoffen, ingrediënten en additieven voor diervoeding, bepalen ze ook de nutriëntbehoeften van varkens, pluimvee en herkauwers in de verschillende levensfasen. Op basis van die data en kennis kunnen bedrijven in de primaire sector en diervoederproducenten duurzamere keuzes maken voor de samenstelling van hun diervoeder.

SFR is een onderzoeks- en adviesbedrijf voor diervoeding. Het bedrijf is stakeholder van Samen Tegen Voedselverspilling en deelnemer aan het cluster Circulaire Dierlijke Eiwitketen. SFR levert data, kennis en adviezen aan 99% van de Nederlandse en 25% van de Europese diervoederproducenten. De kennis en technologie die het bedrijf in het kader van de circulaire dierlijke eiwitketen in Nederland ontwikkelt is bruikbaar en gevraagd door klanten wereldwijd. Wim Beeks, manager sales & consultancy bij SFR, deelt in dit artikel zijn inzichten.

Grondstoffen circulair in de keten houden
Een goede manier om de CO₂ footprint van diervoeder te verlagen is door toevoeging van geschikte (en voederveilige) bijproducten of reststromen uit de humane voedingsindustrie. Bijvoorbeeld aardappelproducten, tarwegistconcentraten, perspulp, tarwezetmeel, bierbostel, maisglutenvoer en kaaswei, maar ook onverkocht brood, koekjes, deegwaren en snoep dat retour komt vanuit de supermarkten. Op deze manier blijven de waardevolle grondstoffen circulair in de keten.

“Ik zie circulair als een onderdeel van een duurzame keten. We kunnen circulariteit niet los zien van andere elementen waaraan onze samenleving en maatschappij waarde hecht. Ik bedoel dan o.a. een verdienmodel voor de producent, dierenwelzijn, water beschikbaarheid, biologische productie, etc.” Legt Wim Beeks uit.

“Naast de reguliere diervoedergrondstoffen bepalen we in ons onderzoek de nutriëntwaarden van veel bijproducten uit de humane voedingsindustrie. Met de beschikbare data kunnen de nutritionisten in de diervoederindustrie deze bijproducten eenvoudig inrekenen en gebruiken in het samenstellen van voeders voor landbouwhuisdieren.” Vertelt hij. “Zo verwerkte alleen de Nederlandse varkenshouderij in 2024 2,7 miljoen ton vochtrijke bijproducten. Daarnaast worden bijproducten ook volop gevoerd aan herkauwers en kippen. Totaal ruim 5 miljoen ton in 2024.”

Diervoeder met lagere CO2 footprint
“De CO₂ footprint van dierlijke eiwitten wordt voor 70% bepaald door de samenstelling van het voer. Naast de nutriëntwaarden leveren we nu ook CO₂ footprint-waarden voor diervoedergrondstoffen en -ingrediënten aan onze klanten. Hiermee kunnen ze de footprint van een samengesteld diervoeder berekenen.” Legt Wim uit. “Het is dan ook mogelijk om naast optimalisatie op kostprijs, de voeders te optimaliseren op CO₂ footprint equivalent per kilogram voer. Afhankelijk van ingestelde CO₂ reductiedoelen zal dit het gebruik van diervoergrondstoffen, ingrediënten en bijproducten met lage CO₂ footprint waarden stimuleren.”

Bijdrage aan het cluster Circulaire Dierlijke Eiwitketen
Het cluster Circulaire Dierlijke Eiwitketen is voor SFR een bron van innovatie en inspiratie. Het bedrijf deelt haar kennis graag met stakeholders in de dierlijke productieketen om vooruitgang te boeken en proactief bij te dragen aan verduurzaming. “Onze ambitie is: klanten voortdurend te inspireren en middels kennis op het gebied van diervoeding te werken aan een duurzame dierlijke productieketen. Dit is de kernactiviteit van SFR.” Vertelt Wim.

De volgende stappen
SFR werkt momenteel met de diervoederproducenten samen in een onderzoek naar het verhogen van de nutriëntwaarden van bijproducten en reststromen door fermentatieprocessen. Ook onderzoeken ze de impact van de methode en techniek van bewerking (druk, temperatuur en duur van de behandeling) van grondstoffen of bijproducten op de nutriëntwaarden voor, en vertering door, het dier.

Het uiteindelijke doel van SFR is het verder onderzoeken wat de effecten zijn van het aandeel circulaire grondstoffen en de CO₂ footprint in diervoeders op kostprijs, productieresultaten, nutritionele waarde van het voer en andere parameters, zoals stikstof- en fosfaat efficiëntie.

Samen streven naar meer voedselzekerheid
Wim inspireert graag andere bedrijven: “De huidige geopolitieke ontwikkelingen zijn een drijfveer voor regio’s en landen om te streven naar een hogere zelfvoorzieningsgraad van voedsel. Ook voor dierlijke eiwitten. Dit betekent verspilling voorkomen en de lokaal beschikbare grondstoffen/bijproducten zo efficiënt mogelijk gebruiken en zo hoog mogelijk in de keten. Te vaak worden bijproducten afgedankt als afval terwijl ze nog waardevolle nutriënten bevatten voor diervoeding. Laten we ze benutten!”

Sluit je aan bij het cluster
Heeft jouw bedrijf ook (op regelmatige basis en op grote schaal) reststromen die geschikt zouden kunnen zijn voor diervoer? Of werk je met vee en wil je de CO_2--impact van je vee omlaag brengen? Of werkt jouw bedrijf op een andere manier aan de circulaire dierlijke eiwitketen? Sluit je dan aan bij het cluster. Neem hiervoor contact op via office@samentegenvoedselverspilling.nl.